Cách chữa bệnh thối ấu trùng ong mật, các bệnh thường gặp ở ong

Tiếp tục với loạt bài chia sẻ về hướng dẫn cách nuôi ong, chủ đề lần này Hocnuoiongdu.com sẽ bàn về các bệnh thường gặp ở ong mật và các loài ong không ngòi đốt.

Bệnh chí ong – Ve ký sinh trên ong mật (1), (*)

Việt Nam đã phát hiện được 3 loại chí có mặt trên hầu hết các loại ong (trừ ong dú) và nhiều nhất là trên quần thể ong mật, đó là: chí lớn, chí nhỏ, và rận ong.

Chí lớn (Varroa jacobsoni)

bệnh chí ong, chí lớn - varroa jacobsoni

Nguồn gốc của chí lớn xuất phát từ ong nội địa (Apis Cerana), chí lớn chỉ ký sinh trên nhộng ong đực và rất ít thấy ký sinh trên nhộng ong thợ nên gây hại rất ít cho ong.

Vì vòng đời của ong thợ ngắn và nhộng ong chỉ vít nắp 10 ngày, mặc khác, tập tính xã hội của ong thợ tự vệ sinh và vệ sinh cho nhau rất cao, khi vệ sinh ong thợ cắn và tiêu diệt chí (Peng 1987).

Đặc điểm của chí lớn. Ký sinh trên cả ấu trùng, nhộng ong và ong trưởng thành.

Khi ong mật châu âu (Apis Mellifera) được đưa vào châu á, thì loài này lây sang ký sinh trên ong châu âu gây thiệt hại lớn hơn cho người nuôi.

Chí nhỏ (Tropilaclaps Clareae)

Bệnh chí nhỏ ở ong có nguồn gốc từ giống ong khoái (Apis Dorsata), sau đó lây sang ong mật ngoại khi chúng được mang vào châu Á, và gây thiệt hại lớn hơn cả chí lớn.

Đặc điểm của chí nhỏ. Chỉ ký sinh trên ấu trùng ong. Việt Nam chưa thấy loại này gây ảnh hưởng xấu trên ong nội địa.

các loại bệnh ở ong mật, chí nhỏ - tropilaclaps clareae

Ve hay rận ong (Nepholaelaps Indica Evans)

Qua quan sát các tổ ong nội thấy có một loài ve nhỏ ký sinh trên ong mật, màu vàng nhạt, bám vào lưng, ngực ong thợ. Đây là loại ve ăn phấn hoa.

Ve này thường ở trên những bông hoa như hoa bạch đàn, kiều mạch v.v. Khi ong ghé thăm hoa, rận bám vào ong để nhờ ong chuyển chúng đến hoa khác.

Ve này không gây hại gì cho ong. Nhưng nếu nhiều rận bám vào ong quá thì trong kỹ thuật nuôi ong nội địa củng xử lý theo cách bên dưới.

Cách diệt chí lớn, chí nhỏ và ve trên ong bằng biện pháp sinh học

Dùng tinh dầu hòa tan với axit Formic 85% hoặc 95% xông bằng mút xốp với tỷ lệ hỗn hợp dung dịch như sau:

  • Axit Formic 100ml
  • Tinh dầu: 10 ml
  • 1 - 2 tép tỏi để tăng hiệu quả, không có củng được.

Tinh dầu có thể dùng các loại như: Tinh dầu tràm, tinh dầu sả, tắc, hương nhu, tinh dầu bạn có thể mua tại đây.

Cắt mút xốp có độ dày 1 cm, nhúng vào dung dịch hỗn hợp, rồi dùng kẹp gấp miếng xốp đặt vào dưới đáy nằm về phía sau thùng, một lần xông (một miếng) được 2 ngày.

axit formic dùng để chữa bệnh ong mật

Với bệnh chí ong nhẹ thì xông 1 lần là khỏi, bệnh nặng thì xông 2 - 3 lần là hết, cách này cực kỳ hiệu quả và an toàn, có thể trị một lần luôn cả chí lớn, chí nhỏ, rận (ve) đều chết hết.

Nhưng cần lưu ý: Kỹ thuật nuôi ong là Không được xông khi đang trong mùa mật, vì axit formic làm mật bị chua, và axit formic có thể gây bỏng, nên cẩn thận khi dùng.

Ong bị sâu bánh tổ (Sâu sáp - Waxworm) (1), (*)

Có 2 loại sâu bánh tổ, là sâu lớn và sâu nhỏ. Do ngài đêm (Noctuidae) đẻ trứng. Chúng giao phối vào ban đêm rồi mò vào thùng ong qua cửa tổ hoặc các khe hở trên thùng nuôi ong để đẻ trứng.

sâu sáp – waxworm, tổ ong bị sâu bánh tổ

Sâu phá bánh tổ này còn tồn tại trong cách nuôi ong ruồi, ong khoái và các loài ong khác có tổ làm bằng sáp, và sâu sáp ăn cả nhựa, riêng ong dú không có bệnh này. 

Biểu hiện và tác hại của sâu ăn sáp

Sâu sáp xây dựng các đường hầm bằng tơ ở giữa các bánh tổ. Sâu non thích bánh tổ cũ hơn vì nó có màu tối và có phấn hoa.

Xuất hiện các hang hố trên bánh tổ ong, do ong cắn phá để tìm tiêu diệt sâu, thùng nuôi càng hở nhiều, khả năng bị bệnh càng cao.

Tác hại của ong bị sâu bánh tổ: Các đường hầm của sâu ăn sáp chằng chịt trên bánh tổ làm ong chúa không đẻ trứng và ong thợ không đổ thức ăn.

Nếu những lỗ tổ đó có ấu trùng hoặc nhộng đều bị chết, củng là nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh nhộng trần.

Nếu nhiều sâu phá bánh tổ, bầy ong sẽ không ổn định, sẽ dẫn đến ong bốc bay đó là tập tính của ong.

sâu tổ ong, dấu hiệu đàn ong mật bị bệnh

Cách chữa trị và phòng sâu phá bánh tổ

Trong kỹ thuật nuôi ong mật với các xử lý sâu sáp này như sau:

  • Khi ổ ong đã xuất hiện sâu phá bánh tổ, cách xử lý duy nhất là rút bỏ cầu đã bị bệnh và nấu sáp ngay lập tức.
  • Vệ sinh đáy thùng nuôi ong sạch sẽ định kỳ như thu gom hết các mảnh sáp vụn, sáp lưỡi mèo, vít nắp, cạo ở các khe hở trên thùng ong để triệt phá trứng sâu.
  • Vào mùa thiếu thức ăn, mạnh dạn rút bớt cầu cũ để đàn ong đông quân, ủ ấm và phòng vệ tốt hơn trên bánh tổ.
  • Các cầu loại, cầu cũ, sáp vụn cần luộc ngay, không nên dự trữ trong trại ong để tránh ngài đêm vào đẻ trứng, tầng nền sáp chưa dùng đến, sáp mới nấu phải gói kín bằng giấy báo.

Bệnh tiêu chảy ở ong mật, chữa bệnh ong mật (1), (*)

Biểu hiện: Ong bị bệnh bò lết dưới đất trước cửa thùng, bụng trướng. Trước cửa tổ hay trong vách thùng có nhiều vết phân màu vàng hoặc vàng sẫm.

Nguyên nhân: Do vi khuẩn có tên là Nosema apis gây ra. bệnh thường xuất hiện vào vụ đông xuân sau những ngày mưa rét kéo dài, ong không bay ra ngoài được.

Khi ong bị bệnh đi bài tiết, phân có bào tử bệnh rơi vào cây cỏ, ao hồ, sông suối v.v, ong khỏe lấy nước, mật và phấn hoa đó ăn vào hoặc mang về tổ, làm cả tổ nhiễm bệnh.

Tác hại: Đây là một trong các bệnh thường gặp ở ong mật nó làm cho ổ ong yếu đi, tuổi thọ giảm, ong nuôi ấu trùng kém.

Cách chữa bệnh ỉa chảy ở ong mật

Cho đàn ong ăn men tiêu hóa (dành cho người/động vật đều được) với liều lượng theo chỉ dẫn bao bì và pha vào siro đường cho ong ăn đến khi thấy ong hết thải ra vết phân màu vàng.

>>> Xem hướng dẫn cách cho ong ăn.

Để điều trị triệt để cần thay thùng ong đã bị dính phân và nhiễm vi khuẩn gây bệnh tiêu chảy ở ong, đem luộc thùng rỗng với nước sôi trong 10 phút để diệt khuẩn và tái sử dụng.

luộc cầu ong và thùng ong, kỹ thuật nuôi ong và phòng bệnh

Cần kết hợp thay thùng, rút bớt cầu, tăng cường giữ ấm cho đàn ong để hiệu quả điều trị dứt điểm và củng là cách nuôi ong mật và các loài ong khác hiệu quả nhất.

Ong bị ngộ độc và thuốc giải độc cho ong mật (1), (*)

Biểu hiện của ong bị ngộ độc như sau:

Ong chết nhiều trước cửa tổ, thè lưỡi ra, hoặc vẫn còn sống nhưng nằm ngửa xoay tròn, một số con lại bò lê lết dưới đất, số lượng ong đi làm ít đi, ổ ong càng mạnh thì chết càng nhiều.

Ngộ độc ở ong do cây có mật, phấn hoa độc

1. Ngộ độc do mật hoa chè (camellia sinensis):  Khoảng tháng 9 -11 những đàn ong đặt ở vùng hoa chè vào những ngày nắng khô hanh, thấy nhiều ấu trùng 4,5 ngày tuổi bị chết.

Nguyên nhân là do hoa chè tiết mật, trong mật hoa chè chứa nhiều chất tanin làm chết ấu trùng ong.

2. Ngộ độc hoa lim (erythrophleum): Cây lim nở hoa vào cuối tháng 4 đầu tháng 5. khi nuôi ong ở vùng có nhiều cây lim nở hoa ong lấy mật và phấn hoa lim bị nhiễm độc.

Ong đi làm về run lẩy bẩy một số chết trước cửa tổ.

3. Ngộ độc do cây thuốc lào, thuốc lá, đậu ván dại, bồ hòn, trúc đào v.v là những cây cho hoa có độc.

Cách điều trị ong bị ngộ độc do thuốc hóa học và ngộ độc do cây có mật hoặc phấn hoa gây độc, xem đầy đủ tại đây.

Bệnh thối ấu trùng túi ở ong (nhọn đầu) hay bệnh nhộng bọc (1), (*)

Biểu hiện của bệnh, nhận dạng bệnh ở ong

Ấu trùng nhọn đầu trên bề mặt cầu ong, hoặc ấu trùng chết nằm xẹp dưới lỗ tổ và dùng nhíp gấp ra thấy có bộng nước bên dưới ấu trùng là triệu chứng điển hình của bệnh này.

Tuy nhiên khi xuất hiện ấu trùng bị nhọn đầu trong nghề nuôi ong, có rất nhiều nguyên nhân, có thể là do ve ký sinh, sâu phá tổ v.v, để phân biệt cần dựa vào triệu chứng điển hình.

Ong đi làm kém, khi kiểm tra đàn ong thấy ong thợ dạt xuống hết dưới đáy cầu, ấu trùng chết khô thành vảy nằm dưới đáy lỗ tổ, vỏ ấu trùng rất dai, có thể gấp ra dễ dàng.

Đặc biệt ở bệnh thối ấu trùng túi ở ong là không có mùi.

Đôi lúc đàn ong vừa mắc bệnh thối ấu trùng túi vừa mắc bệnh thối ấu trùng châu âu cùng một lúc, lúc này sẽ có mùi chua và rất khó nhận biết, nếu bệnh nặng củng là nguyên nhân ong bốc bay.

Điều kiện xuất hiện: Thời tiết thay đổi đột ngột, thiếu thức ăn, thế đàn yếu không đủ ong ủ ấm cho cầu và giảm khả năng chống chọi với bệnh của ấu trùng.

Cách chữa bệnh thối ấu trùng ong mật và các loài ong khác

Hiện tại vì bệnh do virus gây ra nên chưa có thuốc đặc trị và các loại kháng sinh không có tác dụng với bệnh.

Virus này bi tiêu diệt tại nhiệt độ 60 0C trong 10 phút, sống ở nhiệt độ phòng trong 3 tuần, dưới ánh sáng mặt trời trực tiếp chỉ tồn tại trong 7 - 8 giờ.

Một ấu trùng bệnh có thể lây nhiễm cho 3.000 ấu trùng khác.

Bệnh thối ấu trùng tuổi nhỏ, bệnh thối ấu trùng châu Âu (1), (*)

Bệnh thối ấu trùng châu âu do white tìm ra lần đầu tiên ở châu âu vào năm 1912, hiện nay bệnh có mặt ở khắp mọi nơi, và tồn tại ở cả giống ong nội lẫn ong ngoại nhưng chưa xuất hiện ở ong dú.

Mầm bệnh. Bệnh này đến từ mật ong, phấn hoa mua về cho ong ăn không rõ nguồn gốc hoặc do trao đổi, giao lưu ong từ vùng này sang vùng khác v.v. 

Dấu hiệu nhận biết bệnh

bệnh thối ấu trùng châu âu, European foulbrood honey bee

Dấu hiệu điển hình. Ấu trùng chết có mùi chua.

Dấu hiệu mới bệnh: Ấu trùng còn ở dạng "lưỡi liềm" da khô và không căng, trong suốt có khi nhìn rõ cả ruột, ấu trùng chết có màu nâu rồi đến nâu thẫm, không dính dễ gắp ra khỏi lỗ tổ.

Bệnh thối ấu trùng vôi ở ong, kỹ thuật nuôi ong (*)

Trong số các loại bệnh ở ong mật, bệnh thối ấu trùng vôi đang làm hoang mang, điêu đứng và xóa sổ rất nhiều trại ong ở nước ta, không thấy có trong tổ ong dú.

Dấu hiệu của bệnh thối ấu trùng vôi. Ấu trùng ong chết bị hóa vôi (như hình), bệnh lây lan rất nhanh và gây thiệt hại vô cùng lớn cho người nuôi ong Việt Nam trong thời điểm hiện tại.

nhận biết bệnh thối ấu trùng vôi ở ong, cách chăm sóc ong mật

chữa bệnh thối ấu trùng ong mật, bệnh thối ấu trùng vôi

Nếu bạn củng đang bị và chưa tìm ra cách chữa, hãy thử các hướng dẫn bên dưới, chúng tôi đã rất thành công với chiến lược điều trị bệnh được chia sẻ dưới đây.

Cách chữa bệnh thối ấu trùng vôi bằng liệu pháp hóa học

Phương pháp xông. Dùng axit formic 85% hoặc 95% và chí nước (như hình).

cách chữa bệnh thối ấu trùng ong mật, hướng dẫn cách nuôi ong

Tỷ lệ pha: 1 lít axit formic pha với 1 ống thuốc chí nước hòa tan đều, dùng mút xốp (dùng để cắm hoa) cắt mỏng mỗi miếng có độ dày 1 cm.

mút xốp dùng để nhúng thuốc chữa bệnh ong

Nhúng miếng mút vào dung dịch, và đặt dưới đáy thùng ong nằm về phía sau thùng, để ong có thể quạt gió lưu thông hơi axit thuốc vôi từ trong ra ngoài đều hơn.

Cứ sau 2 ngày lại thay tấm mút mới, làm cho đến khi hết bệnh, phương pháp này rất hiệu quả với bệnh thối ấu trùng vôi ở ong, nhưng cần lưu ý các điều bên dưới.

Cần chú ý

Nếu đàn ong không phải là giống kháng bệnh vôi hoặc bị dai dẳng chữa lâu chưa hết, hoặc bị tái phát lại thì liều lượng thuốc cho lần tiếp theo sẽ là 1 lít axit formic + 2 ống thuốc chí.

Hỗn hợp axit formic và chí nước đều mang yếu tố độc và có thể gây bỏng, cần mang bao tay và khẩu trang khi thao tác.

Vì chí nước không rõ thành phần, nên cần hạn chế sử dụng và ưu tiên sử dụng các biện pháp sinh học bên dưới, củng như là phòng bệnh hơn chưa bệnh.

Cách chữa bệnh thối ấu trùng vôi bằng sinh học

Ưu tiên nuôi những giống ong có khả năng kháng bệnh vôi, bởi vì khi giống ong kháng vôi bị bệnh thì rất dễ điều trị và rất mau hết.

Với biện pháp sinh học bằng cách làm mất ký chủ gây bệnh, khi đàn ong bị bệnh chúng ta nên thay chúa hoặc nhốt chúa lại. Cách bắt ong chúa và cách nhốt ong chúa

Kết hợp nếu đàn bị bệnh nặng, cần cách ly và tiêu hủy lập tức để tránh bệnh lây lan ra cả trại ong.

phòng bệnh thối ấu trùng ong mật, tiêu hủy thùng ong và cầu ong

Nếu bị nhẹ có thể tái sử dụng cầu ong, thùng ong lại bằng cách luộc với nước sôi trong 20 phút.

Bạn nên áp dụng kết hợp cả liệu pháp sinh học và hóa học để có được kết quả điều trị bệnh thối ấu trùng vôi tốt nhất.

Nghĩa là, ngoài việc dùng thuốc như trên bạn cần phải chọn giống kháng vôi, với những đàn quá nặng bạn nên từ bỏ hoặc luộc cầu ong, thùng ong để tiêu diệt tận gốc mầm bệnh.

Để trại ong khỏe mạnh và không bị bệnh, bạn cần tuân thủ thêm các nguyên tắc phòng bệnh bên dưới.

Kháng sinh cho ong (1), (*)

Tôi không khuyến khích dùng kháng sinh trong cách nuôi ong lấy mật để chữa bệnh ong, nhưng thật thiếu sót nếu một bài chia sẻ về cách chữa bệnh cho ong lại không đề cập đến phương pháp này.

Sau đây là 6 loại kháng sinh thường dùng để điều trị bệnh cho các loài ong.

  • Erytromycin 1000 ui
  • Kanamycin
  • Furazoledol
  • Biomycin
  • Penicillin
  • Streptomycin

Hết sức lưu ý khi dùng kháng sinh chữa bệnh của ong

không dùng kháng sinh cho ong sẽ ảnh hưởng tới mật ong

Mật ong, phấn ong là những sản phẩm tươi, tuyệt đối hạn chế hoặc không dùng kháng sinh.

Nếu buộc phải sử dụng kháng sinh để chữa bệnh cho ong, thì phải bỏ 2 vòng quay mật không nên bán loại mật ong này ra thị trường.

Sản phẩm đến từ tổ ong thường được sử dụng trực tiếp, không chế biến, nên khi dùng sản phẩm từ những đàn bị bệnh có điều trị bằng kháng sinh, sẽ giảm tác dụng bồi bổ hoặc chữa bệnh ở người.

Phòng và chữa bệnh thối ấu trùng ong mật và cho các loại ong khác (1), (*)

Ong là loại côn trùng rất nhạy cảm với các loại hóa chất, khi dùng kháng sinh làm cho ong thợ không đi làm, nuôi chúa kém làm ong chúa ngừng đẻ v.v.

Dùng kháng sinh chữa bệnh cho đàn ong không những ảnh hưởng đến sự phát triển mà còn làm giảm chất lượng sản phẩm, ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe người tiêu dùng.

Vì vậy, cách điều trị các loại bệnh thối ấu trùng tốt nhất, an toàn nhất vẫn là coi trọng việc chữa bệnh bằng cách sinh học cùng với phòng bệnh trong khu vực nuôi ong.

Ong dú chưa xuất hiện bất kỳ loại bệnh nào liên quan đến ấu trùng, nên không cần chữa, chỉ cần phòng.

Nguyên nhân bệnh thối ấu trùng ong, nguồn gốc của bệnh

Tất cả các bệnh ấu trùng ở ong đều có con đường lây lan giống nhau, tốc độ lây bệnh rất nhanh, dưới đây là 8 nguyên nhân gây ra bệnh thối ấu trùng ở các loài ong:

1. Khi quay mật ong, chúng ta thường có thói quen đảo cầu ong từ đàn này sang đàn kia, khi tổ ong mới bệnh không phát hiện kịp thời, làm cho mầm bệnh lây lan khắp trại rất nhanh.

2. Trong cuộc sống của loài ong, do ong giao lưu từ đàn này sang đàn kia, như ong thu mật, phấn, ong đực không có giới hạn đàn, ong chúa bay đi giao phối, ong đi ăn cướp mật v.v, sự qua lại đó làm cho mầm bệnh lan rộng.(1)

nguyên nhân đàn ong bị bệnh, nguồn lây lan bệnh ở ong

3. Do ong không bám vào cầu. Tổ ong bị bệnh, không phải tất cả ấu trùng bị nhiễm bệnh chết, mà còn do bị lạnh, khô, đói do không có ong thợ ủ ấm nuôi dưỡng.

4. Do chia đàn, để các tổ quá gần nhau, ong thợ về đàn cũ nhiều, bỏ lại cầu ấu trùng không có ong ủ ấm, nuôi dưỡng, cũng bị chết và xuất hiện mầm bệnh.

5. Do ổ ong bốc bay, viện cầu ấu trùng nhưng đàn ong lại bỏ tổ đi, bỏ lại cầu ấu trùng không được ủ ấm nuôi dưỡng củng làm cho cầu ấu trùng chết.

6. Khi quay mật hoặc kiểm tra đàn ong, đưa cầu ong ra khỏi tổ ong quá lâu, ấu trùng cũng bị chết do lạnh v.v.

7. Do cho ong ăn mật ong hoặc phấn hoa của bầy ong đã bị nhiễm bệnh, được bán đầy trên mạng, người bán chỉ biết bán một ngày bao nhiêu kg, không quan tâm đến đàn ong của khách sẽ thế nào sau khi mua.

cho ong ăn phấn hoa, nguyên nhân gây ra bệnh ở các loại ong

8. Nhiệt độ trung bình trong ổ ong là 35 0C - 36 0C chỉ duy trì được ở những đàn ong mạnh, có khả năng giữ ấm cho đàn ong, ấu trùng và chống bệnh tốt.

Đàn ong yếu thưa quân không duy trì được nhiệt độ trong tổ, ấu trùng dễ bị lạnh dẫn đến chết, vi khuẩn thâm nhập gây bệnh thối ấu trùng.

Dấu hiệu nhận biết chung các loại bệnh thối ấu trùng ở các loài ong

Khi các tổ ong bị bệnh ấu trùng đều có vài hiện tượng giống nhau như:

  • Tại cửa tổ, thấy ong thợ tha ấu trùng bị bệnh ra ngoài.
  • Đàn ong không ổn định, ong thợ dạt hết xuống dưới xà cầu hoặc trên xà cầu.
  • Kiểm tra đàn ong thì ong chạy tán loạn.
  • Đàn ong bị bệnh nặng có khi bỏ cả cầu và đậu ở ngoài hoặc thành thùng, ong càng bỏ cầu thì bệnh càng nặng, do ấu trùng bị lạnh, đói chết.

Cách điều trị tất cả các loại bệnh thối ấu trùng ở ong hiệu quả nhất

Bệnh thối ấu trùng có nghĩa là, ấu trùng ong trong tổ bị chết do một trong các nguyên nhân ở trên, ong thợ chưa dọn vệ sinh kịp.

Ấu trùng chết lâu ngày bị thối và sinh ra mầm bệnh, mầm bệnh rất khó phát hiện, nên để lâu phát triển thành bệnh, bệnh lây lan rộng khắp được gọi là "dịch bệnh".

Biết được nguồn gốc xuất phát của bệnh thối ấu trùng, ta có cách chữa và phòng chung cho tất cả các loại bệnh thối ấu trùng cực kỳ hiệu quả như sau:

Vi khuẩn hoặc virus muốn tồn tại được thì phải có ký chủ, ký chủ ở bệnh thối trùng chính là ấu trùng, vì vậy phải làm cho tổ ong không còn ấu trùng và nhộng trong một khoảng thời gian từ 20 - 25 ngày.

Khi đàn ong bị bệnh, tổ không còn ấu trùng để mầm bệnh ký sinh, đàn ong sẽ tự khỏi bệnh, tuy nhiên để hiệu quả trong cách chữa bệnh tốt hơn, nên chọn mua giống ong kháng bệnh thối ấu trùng.

Để tổ ong không có ấu trùng trong 20 - 25 ngày, có hai cách làm sau: 1. Thay ong chúa bằng cách gắn mũ chúa, 2. Nhốt ong chúa lại. Tìm hiểu cách tạo ong chúa nhân tạo.

cách nhốt ong chúa để chữa bệnh thối ấu trùng ở các loại ong

Giúp ong dọn vệ sinh tổ bằng cách, dùng nhíp gắp ra hết các ấu trùng đã chết, cạo hết sáp cũ, bột khô do cho ăn thừa còn trên xà cầu và thu gom hết rác bên dưới đáy thùng.

Đàn bị bệnh, phải rút bớt cầu cũ già, để ong tập trung bám cầu, ủ ấm và nuôi những cầu mới có khả năng kháng bệnh tốt hơn, cầu cũ rút ra phải luộc ngay trong ngày để tránh mầm bệnh lây lan.

loại bỏ cầu ong đã cũ để phòng bệnh các bệnh ở ong

Nếu bệnh quá nặng, hoặc chữa quài không hết, phải ngăn chặn vi khuẩn kháng bệnh bằng cách đốt các cầu và luôn cả thùng nuôi ong.

Bệnh thối ấu trùng châu âu và thối trùng túi thường tồn tại song song, trong đó bệnh thối ấu trùng châu âu là nguyên nhân. Vì vậy, khi chữa bệnh nhộng bọc cần kết hợp cách chữa phối hợp.

Tại hội nuôi ong Việt Nam có đề cập đến các bệnh thường gặp ở ong củng như cách chữa trị và ngăn chặn bệnh tái phát, mời xem Video bên dưới từ phút thứ 25 trở về sau

Cách phòng bệnh và phòng lây lan với bệnh thối ấu trùng của ong

Khi thao tác trong trại ong đối với những đàn đã bị bệnh, cần mang bao tay hoặc sát khuẩn tay sau khi tiếp xúc với những tổ ong này.

Tuyệt đối không dùng chung thùng quay, hay đảo cầu ong ở những đàn bệnh qua đàn không bệnh, đây là con đường lan truyền bệnh trực tiếp và rất nhanh.

Không cho ong ăn lại mật ong để làm mật tầng kế v.v, bởi đây là điều kỵ nhất trong kỹ thuật nuôi ong, mật ong có thể chứa mầm bệnh từ các đàn mạnh, sang đàn yếu là cơ hội để bùng phát dịch.

Cho ong ăn đường sẽ tốt hơn cho ong ăn mật ong rất nhiều, đối với phấn hoa mua về luộc lại bằng nước sôi trong 10 phút rồi mới dùng cho ong ăn.

Khi quay mật, để tiện và nhanh thì khi lấy cầu ong ra, nên để trong thùng nhựa và tủ lại bằng miếng vải để ủ ấm cho ấu trùng không chết.

Khi quay mật ong, không nên dựng cầu ong tiếp xúc với đất, sẽ làm giảm chất lượng của mật ong và gia tăng cơ hội mầm bệnh xuất hiện.

Đối với các đàn bị bệnh, ta nên tổ chức quay mật ong riêng hoặc quay sau cùng, và sản phẩm nên để riêng và đánh dấu rõ ràng để tránh cảnh "toàn quân bị diệt".

Nên đưa tổ ong ra ánh nắng mặt trời vào mùa đông rét, và mang vào dưới tán cây vào mùa hè nóng bức, cần che chắn cẩn thận, ủ ấm vào mùa đông và thoáng mát vào mùa hè.

Thực hiện đúng, đủ và kết hợp các bước chữa và phòng bệnh như trên, cho dù là bệnh thối ấu trùng nào củng đều biến mất và ngừng lây lan trong trại nuôi ong của bạn.

Chúc bạn nuôi được những đàn ong khỏe mạnh, và sản phẩm thu được không bị tồn dư kháng sinh, bằng các biện pháp điều trị bệnh sinh học như chúng tôi đã chia sẻ.

ong dú, vật nuôi ít bệnh, dễ nuôi nhất

Tài liệu tham khảo

(1) Hỏi đáp về kỹ thuật nuôi ong nội địa - Ngô Đắc Thắng (chủ biên), Giáp Văn Hưng.

(*) Tổng hợp kinh nghiệm nuôi ong lấy mật của các trại ong Việt Nam cùng những tài liệu khác bằng tiếng Việt hoặc tiếng Anh.

Bình luận của bạn